Vlaanderen duurzaam maken van onderuit

Duurzamer leven is niet alleen een opdracht voor overheden en bedrijven. We moeten allemaal onze manier van leven, consumeren, eten, ons verplaatsen en bouwen aanpassen. Op lokaal vlak zijn burgers deze verandering al aan het organiseren. Het Fonds Duurzaam Materialen- en Energiebeheer en Bond Beter Leefmilieu zetten nu 26 lokale projecten kracht bij met zaaigeld.

‘Gemeente voor de Toekomst’ steunt lokale verenigingen, jeugdbewegingen, milieuraden, scholen, buurtcomités of andere (in)formele organisaties om Vlaanderen ook op lokaal vlak duurzamer te maken. Het is een gezamenlijke projectoproep van Bond Beter Leefmilieu en het Fonds Duurzaam Materialen- en Energiebeheer van Indaver en de milieuorganisaties ABLLO vzw en BBL. Het Fonds wordt beheerd door de Koning Boudewijnstichting.

Liefst 26 projecten, geselecteerd door een onafhankelijke jury, krijgen nu elk maximaal 2.500 euro om hun plannen waar te maken – het totaalbedrag beloopt 63.400 euro.

‘Lokale projecten zijn nodig voor de transitie naar een duurzame samenleving. Ze zijn vaak de kiemen voor echte verandering. Klimaatverandering tegengaan, mobiliteit beter organiseren, anders gaan wonen, duurzamer consumeren: voor elk van deze thema’s is een lokale aanpak mogelijk en nodig’, zegt Danny Jacobs, directeur van Bond Beter Leefmilieu.

‘We weten dat deze lokale zaadjes doen wat ze moeten doen: mensen bewust maken van het belang van een duurzamer leven,’ beaamt Helga Vander Veken, voorzitster van het Fonds. Dat blijkt onder andere uit het feit dat enkele initiatieven zoals de zelfoogsttuin Tuin van de Smaak in Hasselt of Boskanter vzw, die een aantal jaren geleden al steun kregen, hun activiteiten nu uitbreiden om nog meer mensen te bereiken.

Verschillende initiatieven proberen een groene economie op lokaal vlak vorm te geven, door te zorgen voor groene jobs zoals de ecologische carwash Eco Wash in Gent, of door medewerkers op een ecologische manier op hun werk te brengen zoals bij De Wroeter in Limburg. Aandacht voor duurzame mobiliteit in meer landelijke gebieden is er ook met de Fietstaxi in de Vlaamse Ardennen.

Dat een circulaire economie, waarin materialen hergebruikt en gerecycled worden, er alleen kan komen door samen te werken, blijkt uit alle initiatieven die partners samenbrengen en kennis delen. Zo werkt de zelfoogsttuin van Betty in Genk samen met UC Leuven-Limburg, LUCA en Universiteit Hasselt en leveren verschillende projecten draaiboeken zodat anderen hun voorbeeld kunnen volgen, zoals de Spullenbib in Leuven.

Een volledig overzicht van de laureaten van ‘Gemeente voor de Toekomst’ vind je hier.

Het Fonds Duurzaam Materialen- en Energiebeheer doet jaarlijks ook een oproep voor kandidaturen voor grotere projecten die het lokale niveau overstijgen. Deze loopt nog, en de selectie zal eind mei bekendgemaakt worden.